شاوردی

جعفر پویه

اَ اینچون گوش بِدارین [شاوردی](https://clyp.it/hgnwoh5p)

زِل گرمای ظهر تووستون بُو که صدای بیگیر بیگیر و داد و هوار بلندا بُو. یکی دو تا تیر تفنگ درشو و شاوردی اَ گرمووَه سمت زیارد بالا یامو. زیارتیها که سابقه یاغی بَزیَن و دزدی و چپو داشتن. فرار کِردن و مین کوه و کمر قایم بَبَن. شاوردی و آدماش وا اَسم و قاطر بفتان مین در و باغ و وا داد و هوار بخواستن که کدخدا بیا پیش‌شون. امبائی هیچ خبری نَبو. نه کسی پیش‌آمو و نه کسی به چشم آمو.
شاوردی وا حسین‌خان سنگسری بوگود: بوشو خونه ها ربَگرد، هرکی به دستت مرسه ر خِرکِش بیور.
حسین‌خان وا یکی دوتا دیَه بشویَن مین ده و تمان خونه‌ها ر زیر و رو کِردن، غیر یکی دو تا پیر دِنگال زمین‌گیر چیزی پیدا نکردن. وا سفیل اوزون حسین‌خان وَرگِردی و بوگود: ارباب هیشکی مین ده دَنی اِلّا یکی دوتا پیر که بکارما نمیا.
شاوردی بوگود: پَه اینها کوجه گُم و گور بَبَن. یانی مِشا هیشکی مین این خُراب بَبَه دَنی‌با؟
بووکَّن حالا که دَنی.
شاوردی که خون خون‌شِه موخورد؛ دوره بفتا بَلکم خودش کاری بَکُنه. بَلکَم چیزی ا اینجه گیرِشا و واهِلِه بوشو. اَمبائی هیچ خبری نَبو که نَبو. هوار بَزی: مودونَم دَرین. مودونم صدامه مِشنویین. تمان خونه‌ها تون رِ آتش مِزنم. باغ تونِه مِدَم اَ دَم تراش کُنن. میشین قایم مبین؟ مثل شغال که اَ مین کوره وا جول دود بیرون میورن؛ بیرون میورم تونِه؛ اِسَه مینین. بلایی سرتون بیورم که سر سگ دَنی گردن نیگیره. اینه ر بوگود و دوره بفتا. سمت بالا طرف زُن یگ تیگ بشو و بزی کمرکَش کوه که چشمش بفتا به اوو اَنگوم. هوار بزی: دا سه موشبورَم، اگه بیرون نیین. اوواَنگوم رِ مِشگِنَم دا زیارد ر اوو بَبُره. دا تووستون اوو واسِنِه واخوردن هم نداشته بین چه بَرسِه به اوویاری باغ و زمین. اَمبائی ا کسی صدا درنیامو.
شاوردی جلو و چندتا آدم ا پگسر راه‌فتان سمت اوواَنگوم. وا مُهُر و دراز بیل بفتان به جون اوواَنگوم و اوو ر بشگستن. رِخنه اولش خیلی نَبو، امبائی کمر اوو انگوم یگرا بشکست و سیل سمت زیارد راهفتا. لِه بَزی جوها ر پرا کرد و رِبار میون وسط تووستون بَبو پُر اوو.
یکی دو تا زیارتی که فراری بَببَن سمت تولِه‌کُن. نَرسیه به دزدآباد به قُدرَد دزد وَرخوردن.
قُدَرد واپرسی: کوجه هَمچه هِناسون و نفس سوزون؟
بوکن: شاوردی یاغی بزیه به زیارد و وا تیر و تفنگ ده ر قرق کرده. قدرد که خودش یکپا اینکاره بو بوگود: یانی شما زیارتیها نتونستین جلوش درین و اون دله دزد ر بیگیرین؟
بووکَن: برار تفنگ و ششپر ر چدو مِشا وا دست خالی جلو گیتن.
قدرد بوگود: وَرگِردین دا نوشون تون دَم.
یگ تیگ که جلو آمن قدرد اَ مین جَگن‌های کنار راه یگ تفنگ که جُلَگ پیج بو ر دراورد. ساژمه بورود که مین کوزه کدو بند دَبسته بو ر به کمر دَبست و جلو اِفتا. نرسیه به زیارد وا زیارتیها بوگود: دوتا تون بیشین به باقی که اون پشت و پَسله قایم بَبِن که اَ همینجه معلومه، بوگین وَختی تیر دَرشو هوار بَزنین قشون دولتی بیامو. باقی هم وا هم هوار بَزِنَن و وا داد بیداد، بیگیر بیگیر کنن. دا موتنین هوار بَزنین. یادتون درنشو؟
اون دوتا پَرکِنه ر ویکَّن و بالا شون؛ قدرد و یکی دوتا هم اَ پی‌باغ راهفتان. همه جا ساکت و سوت و کور بو. بغیر مین ده که شاوردی و آدماش یک وَرَه ر بکشته بَن و داشتن آتش وَر مِکِردَن دا اونه ر کباب کنن، هیج صدایی نمیامو. یگ سگ گیرمِکرد و یگ بند وَغ مِزی. هی موشو و میامو. قلاغ و کشگرگ هم پنداری خفه خون بیکِه بَن. وسط این هاگیر واگیر یگرا تیر تفنگ درشو. قلاغ و کشگرگ وحش بَبو و رو هوا قیقاژ موشوَن و دنیا ر دِنان رو سرشون. سگ اَ وَغ بَزیَن بفتا. بعد یگ تومَگ دو راهه چندتایی واهم شروع کِردَن. آدمای شاوردی که هول واخورده بَن، دا بشویَن به خودشون بیان، ا اون دورها هوار و داد و فریاد بلندا بو. صدا دپید مین لادها و یک صدا صدتا بَبو. اَ در و دیوار خاگ می‌رید که یگرا صدا بیامو که قشون دولتی برسی!
شاوردی ر موگی، اول بخواست خودشه اَ تک و تا نِندازه، امبائی آدماش هرکی یگ وَری موشون. هوار بَزی اَسم مَنِه بیورین، اَسم. یکی اَ جاش توکوم بخورد که یگرا یگ سنگ اندا دو من که زیارتیها اَ تول کوه وا قُلماسنگ بنداخته بَن، بخورد مین پَگ و پهلو یگ قاطر و اونه ر درازا کرد. یاغی‌ها اِسَه دیه به جون چاره بفتان. اگه یگ همچه سنگی به هر کدومشون دیگیره باید اجداد شونه یاد کنن. صدا تیر دویوم که بیامو و هوار بیگیر بگیر. مال‌ها شونه وِل کِردَن و اولین خونه رِ درون شووَن. قُدرد وا یک شلوار دَبید که وا کمربند چرمی کِشت دبسته بو و یگ تفنگ بشکسته رو کولش، ببو میدوندار.
زیارتی‌ها ا کوه پئین آمن و هرکی هرچی بدستش بَرسی ر مال خود کرد. جا یاغی ها عوض بَبو. اموال یاغی دال و واز بَبو. زیارتی‌ها وا چودست و بیل و مُهُر و گزلیگ موشون و میامن و داد و هوار مِکِردَن.
شاوردی و دار و دسته‌ش که بَشوبَن مین خونه شِخ‌علی بندی بَببَن، در ر دَبِستَن و صبر کردن بینن چی پیش میا. اونها مترسین یگرا تفگ تش بِدَن، کسی کور و کَمِش بِبا و کار اَ این خرابتر بِبا.
زیارتی‌ها خونه رِ دوره کِردن. قدرد دزد بوگود: بیشیم سَفت ر بشکافیم؛ لوله تفنگ ر اَ سولاخ درون نیم، ساژمه‌ای‌شون کنیم.
باقی بوکن: نه، زنده گیر کنیم دا حالیشون ببا واکی طرفن. چو به پشم شاوردی کنیم، ولش کنیم بوشو تعریف کُنه.
قدرد بوگود: پَه بشین یک کوزه بیورین.
حسین سمور بوگود: میگه مِخی ماهی بیگیری، کوزه مِخی؟
قدرد چب نیگاش کرد و بوگود تو دَم دَگ تِه دَنِه. هم الهانشم شلوارت خووسِه.
بشوین یگ کوزه که تهش شیره توت بروکیَه بو ر بیوردن. قدرد دستور بدا مینش سنگ آهگ پخته دَریتَن. یگ ملاقه چویی ر دسته‌ش ر بشکست مین جامَگِش اوو دریت دیم آهگ دِنا. سرکوزه رِ آهگ چوورو کردن و وا یگ رُسبونَگ اَ سولاخ بُن بدان پئین.
یحیا چب چُس بوگود: اینه کار مونه؟
قدرد بوگود: خفه بِبا و سییر بَکُن.
شاوردی که کوزه ر بدی بوگود: وِر کِلونی که موگن یانی هَمینَه. بینین، وا اینَه مِخوان ما ر بیگیرَن. شِفده لَگ‌ها. یگ مُشت بَزی به کوزه و بَشو یک کنار ویگید هانست. وا بَزیَن شاوردی اوو مین جامگ ملاقه بریت رو آهگ و کار خودشه بَکرد. آهگ تَم بِدا و مین کوزه جمعا بو. آدمهای شاوردی که بیامبَن دور کوزه جمعا بَن، موکن و مخندین و مِسقِرَه مِکردَن که یگرا کوزه بترکی. همچه صدایی بدا که بیا  و بین. تیله های کوزه سر و کله آدمهای شاوردی ر زخم و زیلی کرد. اَ صدای کوزه شاوردی که داشت چپق‌شه چاقامکرد، بند دلش بووسی و چور خود کرد. دو سه تا آدمش اَ هوش بشویَن و یکی شون که داشت مِخندی همچه تیله کوزه بخورد مین چاگ دهونش که اَ دو سمت دا بِخ گوشش جر بَخورد و مین‌گلش پر گَرتِ آهگ بَبُو و ناحق بو خفه ببا. مین خونه چشم چشم ر نَمدی. کور مال کور مال در ر واکردن. هیکل همه شون ببو عین اسیو بون. ا دستی گرد آهگ دیمشون نِسته بو.
قدرد بوگود: اِسَه وا این آهگ تمان پشم و پَغَر تون میریجه وَلت زناها. اونه‌ئی که دگش جر بخورده بو ر اوو دریتن گلش دا خفه نبا.
قدرت پیش آمو بوگود: ا درون هم پشم داری؟ واکن دا بینم. دهونش سمت افتو گیت و یک تیگ عقب جلو بشو و چشمش ر تناگا کرد و رو کرد به اصغر جودون و بوگود: بیا نیگا کن. نشینش ا اینجه معلومه. باقی بزین زیر خنده؛ اون بیچاره رشمه‌ای که دَبسته بو به بند شلوارش ر اَ ترس کِشت هاماسی بو که نکنه راسد با.
تفنگ و قمه و شوشگه و شمشپر شون هر یکی یگ ور اِفتا بو. قدرد بوگود: شاوردی کودوم تونه؟
آهگ به سرها همدیه ر نیگا کردن و هیچی نووکَن. نَمشاست اونها ر اَ هم توفیر دِنان اَ دستی سفید بَببَن.
ممدتقی بوگود: بَلکم اونئی که خودشه خووس کرده با. باقی بخندین و او ره وسط انداختن. هرکی یگ مشت و لقدی بزی بَلکم صداش دِراَ بِبا اَ رو صدا بَدونستَن کیه. امبائی اونَه زیر دست و پا این ور اونور موشو، مشت و لغد ر موخورد و هیچی نومگود. بعد یگ توم قدرد بوگود: بَسته؛ خودشه. هرکی دیه بو مُقر میامو. خودشِه که واسِنِه اینَه که اوبروش نَشو که چُرش مین تَتِه‌ش بَشویه هیچی نومگِه. پیش اوردَنِش.
احمدگ ولی بوگود: بِهلین وا همین شوشگه سرش بربینم. من یگرا دیه مین راه مازرون سر یکی ر بربیم مودونم چُجوریه. یکی وا یگ چو اَ مین پگ و پهلوش بکوفت و بوگود: دِ خفه ببا، تو که داری خودته لو مِدی. پا گورته گم کن. بی سر صَحب.
شاوردی ر وسط انداختن. رخت و لباسش دراوردَن. قُدرَد اونها ر ویگید و بوگود: اِسپیج‌شِه موگشَم تن مونم. اِندا منه. بعدش اُرد بدا: یگ پردو بیورین. پردو بیوردَن. یگ کُهنه جِمَه ر تن شاوردی کردن. پَردو ر ا اوستین اونه رد بِدان و دوتا دست شاوردی ر وا یک رشمه به پردو اَ سه جا دَبستن.
شاوری تووستاکین که چو به اوستینش کرده بن عین یک گالِشَگ وسط جماعت استابو. قدرت بازم اُرد بدا که: بیشین شِمِشگ بیورین.
یکی سمت باغ موشو که قدرت داد بزی: اَ اون زرشگ چیلَه. خواسه هاش ر قد کُن بیور. بدو بینم.
باقی دا اینه ربشنافتن سمت زرشگ هجوم بَبوردَن.
شاوردی که دا الهان ساکت بو. دا بَدی میدون خلوته رو کرد به قُدرَد و بوگود: جوونمرد الامون. رحم کن. دستم به دامنت. مین یقه اون کت اندای پینجاه تومن دَرِه. اونَه رِ وا کُن واس خودت ویگیر. بِهِل من بشم. قول مِدَم که دیه این سمتها پیدام نِبا.
قدرد بخندی و بوگود: پنداری همون دَهبه اول حالیم نَبو اونجه هیچی دَرِه. بیخود اون کهنه ژِنده ر واس خودم ویکِم؟ اَ اسپیج تو خوشم میا؟ پییَری ازِت بسوزونم که مین شاه‌نومه بَنیسَن. یک شاوردی‌ای دُرُسد کنم که مارد شش‌تا دیه بزا. اِسَه مینی.
شاوردی که اینها ر بشنافت پیشتر عجز و التماس کرد. زونو بَزی وسط میدون، دَنگول مَنگولش رو خاک این ور اونور موشو. قدرت که به زور خودشه کنترل مِکَرد نخنده هیچی نومگود. اونهایی که بشوبن وا شِمِشگ زرشگ پر تخ و تنگال سرارسیَن. دا بشو قدرد دُهون وا کُنِه و چیزی بووگِه بَریتَن سر شاوردی. هیکلش ر کردن عین لاشه گوسفند پوست بَکِندَه. هاتِله کینش بَبو عین قزقون رُب گوجه، دورش سیاه و وسطش سرخ اَ دستی چو بزیَن. آدماش ر که التماس مِکردن ر پیش اوردن و دَکوفتن.
اون میون وسط یکی بوگود: سرداژ بیوریم آتش وَر کنیم بندازیم شونه مین آتش. شاوردی که اینه ر بشنافت، پابو که اقلن جون رِ دَربورِه. گالِشَگ سرخ و سفید وا اون پردو مین اوستینش، ببو عین رئیس جن‌ها بجای سردسته یاغی. هی به دار و درخت دیمگید، زمین موخورد و پامبو دِ بدو. چو و شمشگ بو که میامو. داد و هوار، زاری و التماس یک دسته یاغی دنیا ر سراکه بو. شاوردی و دار و دسته‌ش اَ جلو و یگ گَلَه زیارتی شِمِشگ بدست پُگسر، دا پل گرمووَه اونها ر دا موخوردن بزین و فاش بدان. دکوفتن و بتاروندن.
جمعیت که شاوردی ر دنبالا کرد و پُگسرش بَشو؛ قُدرد اَسم سفید شاوردی ر سوارابو و لباس او ر دِنا مین خورجین ترک اسب و بتاخت سمت دزدآباد بَشو.
شاوردی اَ گرمووَه بنداخت مین لاد سیمادر و کُهُل اونجَه ر درون شو. وا آدماش بوگود: بگردین یگ شلواری چیزی واسنه من بیورین. دو سه تا شون همونجور که خون و عرق شونه پاگام‌کردن کُهُل ر بیرون شووَن. بگردین اَ مین قلعه یگ شلوار زنونه ر اَ رو بند بدزدیدن و بیوردن. شاوردی شلوار کُدری ر تن کرد. اِسَه الهان بَبو عین شامورتی. یانی شاوردی ر شامورتی کردن خیلیه ها. پابو راهفتا سمت ایونگ دا کاری بکونه. که یکی از آداماش بوگود: یانی ما این همه راه ر پیاده گز کنیم؟
شاوردی وَرگردی چیزی بووگِه، که بدی باقی هم زریگ زریگ نیگا مونن و محتلن. واپرسی: اِسَه موگین چوکونیم. یکی شون بوگود: اقلن وَرگِردیم بیشیم شاید اَسم و قاطر مونه گیر اوریم. شاوردی درون‌شو مین کُهُل و بوگود: خود دونین. اونها هم رافتان اَ مین در و باغ خودشونِه برسوندَن زیارَد. مین لاد و گوشه کنار چندتا از مالهاشون ویلون بَن. اونها ر مال خود کردن و پیشتر بگردین. یکی دوتا میش و بز هم گیراوردن، پیش انداختن و سرشو وَرگِردیَن دَم کُهُل. مخواستَن همونجه آتش وَر کنن و کباب بَکنن که شاوردی بوگود: راه فتین یگ تیگ بیشیم. ا پیج تنگه که رد بَبیم، یگ خواصه جان اُتراق مونیم. چندتا اَ مالهاشون کم بو، اما همونه رم غنیمت بدونستن و پی اوو ر بیکّن و سرازیر سمت ایونگ بَشویَن.
دا مدتها نه زیارتی‌ها گبی مِزیَن و نه کسی چیزی وامپُرسی. دا اینکه یگروز زینل خرکشگرک اَ مِرادعلی زیارتی واپرسی: دیی اون مال منال شاوردی تمون بَبِه یا هنوز دارین موخورین؟
مرادعلی وَرگردی چب و راست ر نیگا کرد و بوگود: اگه مِخی بدونی پا اونور سیه آ دا نُشوند دَم.
زینل سر کینش ویگید هانست دیه هیچی نوگود.
مد اسمیل میرو رو کرد به مرادعلی و بوگود: دئی په چدو هَمچه بِهد وَرخورد. خوش‌دعوی هم حالید نیه؟ خاب همه موگن زیارتی‌ها شاوردی ر دکوفتن، مال و منال شه هاکِن، چو به هرچی بدترش کردن و ولش کردن بوشو. اینه راسته یا درو موگن؟
مرادعلی بوگود: خودت چی فگر مونی؟
مداسمیل بوگود: من موگم همچه زُلفی پی گوش زیارتی دَنی. شاوردی کوجه و زیارتی کوجه. اونَه شُهرَدِش دا تهرونم بَشویه. چدو موتونن چارتا گَرَن زیارتی حریف اونه بِبان.
مرادعلی سینه ر صاف کرد و بوگود: دیی یگ تُگ پا بیا زیارد وا چشم خودت بین.
مداسمئیل بوگود: میگه شاوردی هنوز اونجه دره؟
مرادعلی بوگود: نه.
مداسمیل بوگود: په بیام چی ر بینم.
مرادعلی بوگود: زلف زیارتی ر دیی. بین پی گوشش دره یا نه.
مداسمیل بوگود: اِسَه چیز میزی هم این شاوردی داشت؟ یا مریض پریض بو، بنداختینش زیر چو و فراری بدیینش؟
مرادعلی بوگود: میگه مریض بی پول مبا. اگه کسی داشته با که چه مریض و چه سالم خاب داره دیَه. یانی شما کلونی‌ها مریض که مبین پول تون وامِله موشو؟
مداسمیل بازم بخندی و یوگود: نوکی اینه راسته یا دُرو؟ جریان چیه.
مرادعلی که داشت رامفتا بوگود: هرکی مخوا بدونه بیا زیارد. کین سیه ر بدا جلو پا و بالا شو.
اِسَه شاوردی و زیارد بَبُو حلوا دهون مَردُن و هرکی یگ هیچی موگود. یکی موگود: اون‌جَئی که امازاده یه آدمای شاوردی بَکِندَن. دوتا خم بیرون اوردَن. زیارتی‌ها سرارسین و اونچی شاوردی کرد تا اونه ر نصمانصم کُنه زیارتی‌ها قبول نکردن. بشوین چو و چماق بیوردن و آدمای شاوردی ر بتاروندن و اون همه طلا جواهر رِ مین خودشون تُخس کِردَن. اِسَه خرج نَمونَن دا حکومت حالیش نبا بیا ازشون پساگیره. خودشون ر بزین به نداشتن. تمان شون اعیان بَبِن.
یکی دیه موگود: پول کوجه دَبو. یگ مِجریَک دَبو دا شاوردی درشه وا کرد خاگسر بَبو. آدماشم بوریتَن واشتَن بشویَن. زیارتی‌ها یم خاگسرشاوردی ر بریتن مین ربار اوو بَبُرد. دا معلوم نکنه اینجه دَبو.
گب بو مِزیَن معلوم نَمکرد کدومش راسدِه و کدومَه دُرو.

شاوردی که خون خونشه موخورد، جرات نَمکرد بوشو سنگسر به کس و کارش سر بَزنِه و خرجی هاشونده. یانی یگ زیارتی وا تفنگ بشکسته او و اون اَندی آدم ر هیچی شون ر هاگید. دکوفتشون و خونین و مالین برفستا. باید کاری مِکرد و تقاص‌شه هامگید.
یاغی جماعت سر خم نمونه. وختی اَ ظلم و بیداد به فریاد میامو به کوه مِزی. قانون پانون سرش نَم‌بو و همه رِ مخواست لقد مال کنه. اِسَه وختی نمتونه حق خودشه هاگیره؛ وختی حرفش پیش نمشو؛ موسومی که کارد به استخونش مِرسِه، تفگ ویمگیره و مزنه به کوه و کمر. سر راه ر میگیره و مال و منال تاجر و دارا ر چپو مونه. دا همچه به دولد و حکومت حالی کنه، وختی قانون واس او دَنی؛ واس هیشکی هم نباسد دِبا. امبائی اینه چدو یاغی ای بو که دستش ر رو چارتا فَعله و زمین‌کار بلندا مونه که اَ دار دنیا دو من ری مُلک داره و چار سرعائله که باید وا همین یگ کف دست زمین، جون چاره کُنَن. اینه چه یاغیگریه که و دله دزد یکی مِبا دا مَردُن وا سنگ وچو بِفتَن به جونِش و دا موخوره بزننِ‌ش.
او چو بخورده، اویی که دولت ر به هیچی بیکه. اِسَه چدو موتونه قبول کنه اَ چارتا فعله و دروگر و باغدار وا یک تفنگ بشکسته چو بخوره و نتونه جلو آدمهای خودش سربلند کنه. ننگ اَ این بالاتر. بدبختی اَ این پیشتر. اینه ر وا کی باید بوگه. این درد ر چدو مشا دوا کردن. اَ سر به کوه و بیابون بزیَن هم بدتر میگه مِشا؟ این بی عرضی ر اِسَه چوکونه؟ واخودش موگود: اِسَه الهان دیه بَبِه. اون روز خامی کرد. الهان باید کاری بَکُنه. اَمبائی چدو؟
اَ خودش نمدی نزدیگ زیارد شو. موگود اونجه نرفین بَبَیه. آدمای خودشَم موکّن: اونها ر یکی نظر کرده. بَلکم سیدی چیزی بان. یکی شون موگود: یحتمل سید اِرمِنی بَلکم سید آتش پرستی بان. وا اجنه دست‌ان. و الا چدو بتونستن همچه ما ر تار و مار کونن. منکه دیه دا عمر دارم پام رَم اونجه دَنَمِنَم. نرفین شون آدم ر میگیره.
خود شاوردی هم ته دلش همچه قُرص نَبو. اونچی حَساب مِکرد مِدی دُرُسد درنمیا. بَلکم راسد موگن. یگ هیچی ای هسته.
یگروز که شاوردی و آدماش بنداخته بَن اَ بالای گرموسَر سمت دله‌چائی موشون، یگرا قراوول شون پیدا بَبو و بوگود: نمدونین چیه. یک گله آدم وا اسم و کالسکه گلماله دار پی راه ر بیکن دارن مِشَن. یحتمل تاجر ماجر چیزی بان که دارن واس داد ستد پول موبورن. موگم جلوشون ر بیگیریم. اگه هیچی بکار خور داشته بان ازشون هاگیریم.
شاوردی دوتا برفستا بوگود: بیشین سر و گوش اوو بدین بینیم کیَن و اَ کوجه میان و به کوجه مِشَن. کار و بارشون چیه. اومهَل دست بکار ببیم. شاوردی اَ بعد زیارد دیه یگ تیگ احدیاد مِکرد.
آدماش بَشویَن و وَرگردیَن و بوکّن: موگن شاهه وا آدماش؛ اَ روسیه میا داره موشو پاتخت. شاوردی بوگود: یانی شاه راهفتیه دوره، وا یگ گاری بشکسته داره این ور اونور مِزِنه؟ واهم جلوشیم بینیم کیَن. شاید دورو موگَن ما ر گمراه کُنن.
به نزدیگ صف چب چِتار یه عده آدم وا لباس زرقی برقی که برسین، یکی اَ اونها که یک کلا پاپاخ سرش دَبو اَ باقی جدا ببو جلو آمو و ایست بدا. بوگود: جلو نیئین و الا خون تون پا خودتونه. شاوردی و آدماش که سوار اَسم بَن و تفنگ هاشون ر حمایل کِرده بَن، خودشون عین سپاه جنگی بن دا یاغی. اون چرخین کلا وا پرسی چکاره‌ئین؟ نکنه مشروطه طلبین شماها.
حسین‌خان واپرسی: چی طلب؟
اونه بوگود: مشروطه طلب.
حسین خان دو راهه بوگود: وِهرون موگی یا حالد خوش نیه. میگه تفنگ و قطار فشنگ ر نمی‌نی، میگه کوری؟ اونه کیه مین اون گاریه جلگ پیج دَرِه؟ چکاره ئین شماها، کوجه میشین؟
مردکه که سفیلش اوزون بَبّو پگسرش بپئی بوگود: حرضت اشرف داره موشو پاتخت، اینه چدو گَب بَزیَنه. میگه شماها تربید ندارید.
شاوردی بزی مین سینه شو بوگود: خفه بِبا. بوکم چکاریه؟
مردگ تنگ و حمایل شِه دُرُسد کرد و بادی به غبغب بنداخد و بوگود: شاه. الهان حرضت شاهُنشاه ایران. دارن ترشیف موبورَن پاتخت.
شاوردی یک چبی به حسین خان نیگا کرد و اوو دهونش غورد بدا واپُرسی: اسمش چیه، کدوم شاه.
مردک که اون حلبی های دیم لباسش هی توکوم موخورد بوگود: الهان حرضت مندلی شاه.
حسین خان بخندی و بوگود: میگه مندلی هم اسم شاه مبا؟ اینه دیه چدو شاهیه. اسمش به چوپون پیشتر موخوره تا پاتشاه.
شاوردی واپرسی: اسمش همینه یه یا بلکم تو عوضِی موگی؟
مردک دو راهه خودشه راست و ریست کرد و بوگود: به همون جغه پاتشاهی اگه غیر این با. اینه چه فرمایشتی می فرمئین.
شاوردی دوراهه واپرسی: تو چکاره شی؟
مردگ بوگود: من رکابدار شاهم.
شاوردی بوگود: پیش اِفت نوشون ده بینم کیه.
مردگ بوگود: همچه که نَمشا، باید اول جلوشم اجازه هاگیرم. بینم قبول مونه شما ر بینه یا نه.
شاوردی بوگود: خفه بِبا اینجه الهان ما موگیم کی کیه بینه. جلوفت بینَم.
مردگ بوگود: خون تون پا خوتون ها، من واتون بوگم.
شاوردی بوگود: مینیم.
شاوردی و حسین خان پُگسر اون پشمین کِلا را فتان سمت دسته شاهی. برسین نزدیگ ستون که یکی دوتا پیش آمن که اینها کین؟
پشمین کلا بوگود: مِخوان حرضت اشرف ر مِلاقات کنن.
واپرسی: نکنه مشروطه چی پشروته چی بان؟ این اندی تفگ و فشنگ چیه بهشون اوزونه.
شاوردی سفیل‌شه توو بده و بوگود: گب‌های عوضِی می زنی. بپا والا همچه مِزِنَم مین دهونِد که کِتارت دیَه توکوم نخوره ها.
یارو یک کم عقب شو و بوگود: خاب واسِنِه اَحدیاد میگم.
شاوردی بوگود: بیجا مونی. پییَر بَسوت. و پیش شووَن. دَم اون گاری جولَگ پیج اون پشمین کِلا وا شاوردی و حسین‌خان یواشگ بوگود: یگ دَقیگ همین چون تحمل کنین دا وَرگِردم. و پیش شو. اَندی تومی نگذشته بو که وَرگِردی و بوگود: پیش این، امبائی خیلی وا ادب و احترام گب بَزنین ها. شاید بهتون یک هیچی هم هاده.
شاوردی و حسین خان کُت و جِمه شون ر صافا کردن پیش شووَن. پرده جلو گاری که عقب شو چشمشون بفتا به شاه.
حسین خان یواشکی وا شاوردی بوگود: چدو اینه اَندی پوش بَکردَه‌یه؟
شاوردی بوگود: عین خمیر ورامَه یه.
مندلی‌شا که اَ بدین دوتا تفگچی قبراق جا بَخورده بو. وا صدا بشکسته واپرسی: کئین، گوجا میرین؟
حسین خان بوگود: اینه شاوردیه منم پیشکارش.
شاه واپرسی: چکاریین؟ شلغتون چیه؟
شاوردی که خودشه پوش دَکِردِه بو گب نَمزی. عوضش حسین خان میدون ر بیکه بو و بوگود: یانی شُهَرد ما به گوشتون نَرسیه؟
دوراهه واپرسی: اَ اسم اون یکی که معلوم مونه طرفدار شاهین. چندتا دیه مثل شماها همپا تون دره.
حسین خان بوگود: یگ فوج.
مندلی شا که خوشحال بَببُو. بوگود: دنبال من بین بیشیم پاتخت. شاهی ر که هاکم، همه تون ر صاب منسب مونم.
شاوردی بوگود: باید همدیگه ر بینیم. اگه صلاح بدونَن مییم.
مندلی شا بوگود: مِراخصین.
شاوردی و حسین‌خان پس که آمن اَ اون پشمین کِلا واپرسین، اینه پییرشَم شاه بو؟
اونه بوگود: اوهو.
حسین خان واپرشی: پسر ناصرالدیشنا؟
پشمین کلا کَلّش رِ اینور اون ور توو بدا وبوگود: شما میگه این مملکت زندگی نمونیین؟ بیشین پی کارتون بینم.
شاوردی بَشو میون وسط آدماش هانست و وا اونها بوگود: این مَرتِکه مِخوا بُشو پاتخت خودشِه شاه کنه. پنداشته به همین مُفتیه. اِسَه مارَم مِخوا گول بَزِنِه بجا لشگرش بَبُره پُز بده. منکه موگم نشیم؛ امبائی یگ تیگ صبر کنیم بینیم چی پیش میا.
باقی هم بوکن باشه؛ زین و پالون اسم و قاطر شونه بیکن و اونها ر ول کردن دا بَچِرَن. خودشونم دست بکار ببن دا چئی ر علم کنن. یگرا بدین دو سه تا آدم اونوریها پیش آمن و طبقی که دیم سرشون دبو ر جلو شاوردی هانان و بوکن. حرضت اشرف بوکِه شوم تون رَم بیوریم. اینه ر فعلن ویگیرن دا شوم ببا.
دیم طبق ها ر ویکن. توتگ و ناخود کشمش و یگ عالمه پوشدونگ همرا دو تا تنگ شربت دبود. یاغی ها بخواستن هجوم بَبُرن که شاوردی بوگود: هانشینین سر کین‌تون. بی عقل‌ها اگه اینه ر سم دریته بان همه تون سَقد مبین. بیشین پی کارتون و چئی خودتون تم کنین.
شاوردی چئی ر که بخورد و یگ سر چپق که بگشی یگرا بزی زیر خنده. حسین‌خان ر صدا کرد و بوگود بیا که پیدا کردم.
حسین‌خان پیش آمو بوگود: خدا بِشون رحم کنه؟
شاوردی بوگود نه، بیا وا این شاه بی تاج و تخت بوگیم زیارتی‌ها گنج بیکن و هَمچنه و همچنه، خواصَه رِشقَن کنیم و برفستیمش بوشو بریجه سر اونها پییرشونه بسوزونه.
حسین‌خان بخندی و بوگود: یانی فکر مونی این آدم پوش بَکرده وا اون چارتا رِقَن موتونه ا پس اونها وِرا.
شاوردی بوگود: دنیا ر چی بَدی. شاید اینه بتونه طلسم اونها ر بشکنه و جن شونه فراری بده. زَلر که نداره، برفستیمش بینیم چی درمیا. دوتایی صِلامَصلحت کردن و بعدش پیغوم بدان به پشمین کلا که مِخیم الهان حرضت ر بینیم.
بعد یگ توم یکی بیامو بوگود: حرضت اشرف موگه پیش‌ئین.
شاوردی و حسین‌خان سر و کله ر صفا بدان و خودشون دُرُسد کِردن و اینرا بَشوین دا مندلی‌شا ر برفستن سمت زیارد.
شاوردی و حسین‌خان که برسین شاه یگوَری به یگ پشتی یله بدا بو و داشت سپشگه مِشکست و پوستش ر مین یگ جامَگ تُف مِکرد. دوتایی سلام کردن و شاه اشاره کرد هانشینن. روکرد به شاوردی و بوگود: صلامصلحد کردین. همدیگه ر دیدین. چی شد؟
شاوردی بوگود: قربان یک عرضی داشتم.
مندلی شا بوگود: گب بزن.
شاوردی بوگود: همین نزدیکها یک دهی هست که مَردُنِش یگ گنج دُرُسد حَسابی گرفتِن. بشنافتیم که دوتا خمره دَلو پر طلا و جواهر. موگم اگه صِلاح بَدونین بیشیم اون هیچی‌ها ر اَ دهاتی ها هاگیریم دا حَسابی وا دست پُر وارد پاتخت ببیم.
مندلی شا یک نیگاهی به شاوردی کرد و به حسین خان چشم‌غالَه بَشو و بوگود: این هیچی ها الهان بکار من نمیا. اونه ر بهلین دِبا. وختی شاهیم ر هاکم، اونوخت قشون مِرفستَم بشَن اون هیچی ها ر هاگیرن؛ کاه کُزِل اونها رَم بَگفَن و بیان. دیه چی؟
شاوردی بوگود: الهان ما پول مِخیم، تازه موتونی اَ اون خواصه هاش رَم بَبُری دَبِندی به تخت شاهید. الهان وَخت اینکاره نه فردا. شاید دا اون موسوم اونها برفوتن این هیچی ها ر، اُمهَل دیه دستت بجئی بند نبا.
مندلی شا بوگود شما کی‌وینی نبین. خودم مودونم چوکونم.
شاوردی رو کرد به حسین‌‌خان که خفه خون بیکه بو که یگ هیچی بوگو.
حسین‌خان بوگود: اگه پول و پَله مین دسته مون دِبا موتونیم اونچی آدم چوزَنی که مِشناسیم و سر راه گیرمیا ر پول هادیم و هَمپا خودمون کنیم. تازه واجار مونیم شاه داره موشو پاتخت هرکی همپاش بیا یگ مشت اشرفی هاش‌مِده. این مردُنی که من مِشناسَم واسِنِه یگ اشرفی سرمیربینَن اینه‌که یگ مُشتِه شِه. اَ ما بِشنو، مِخی وا این دور و وَری‌هات هم صِلا مَصلحد کن، اگر قبول کردن بوگو دا راه ر نشون دیم.
شاوردی و حسین‌خان اَندی شاه ر رِشقَن کردن که اورَگ بزی‌شه. بوگود باید بینم.
همینطو داشتن گب و گفت مِکردَن که یگرا صدای بیگیر و بیگیر بلندا بو. شاوردی ا جاش بَپُری و یک ده تیر که زیر جِمِش دَبو ر بَگشی و وا یگ جُفتَگ اَ در گاری بیرون شو. حسین‌خان شوشکه بدست وسط گاری اِستا بو و مَحتَل که چی پیش میا. شاه هَمچه هول واخورد که جامَگ پوست سپشگش پُشدیم بَبو و خودشم دیمرو دَخوت. تومی نِگذشت که شاوردی وَرگِردی و بوگود: هیچی نیه. اینها مرگیجه رَم که بینَن بیگیر بیگیر مونَن. ترسناکین ها.
شاه ا جاش پابو و حسین خان و شاوردی ر بَدی که اون کنار راحد نِستِن. خوشش آمو و بوگود: بارکِلا، شما دو نفر خوب قِبراقین ها. من دا الهان هَمچه آدمهایی ندی‌بَم. بَرسیم پاتخت موگم یگ هیچی بکارخور هاتون دَن.
شاه داشت خَلعَد ها شاوردی و حسین‌خان مِدا که اون پشمین کلا پس یَغِه احمدگ ولی ر هاماسی بو خِرکِش بیورد جلو پا مندلی شا زمین زی. بوگود: قربان گمون کنم اینَه جاسوس مشروطه طلب‌ها با.
احمدگ ولی عِجز التماس مِکَرد که به حرضت عباس من چَربِدارم. من اَ محالات خودمون مِیسی و اولچه کِرمِجَن موبورم مازرون اَ اون سمت برنج و هیچی های دیه میورم مورفوشم. من عیال‌وارم تو ر خدا رحم کنین. سرش که بلندا کرد چشمش بفتا به شاوردی، بند دلش بووسی. مین دلش بوگود: یا حرضت عباس که این شمر ظل جوشن هم اینجه  دره. وختی بدی شاوردی نشناختش یواشکی سلام کرد و بوگود: لوبیا دارم، مخین یکی دوتا پا اوگوشت ویگیرن.
پشمین کلا بوگود: تو خودت الهان موکی مشروطه طلبی، اِسَه اینجه خودته بزئی به موش مردگی که من زن وَچَه دارم. پوست‌ات ر زنده زنده مِکِنَم. خیال کردی.
شاوردی اَ احمدگ ولی واپرسی: مال کوجه‌ئی، ا کدوم محالاد؟
احمدگ ولی بوگود: زُن. من اَ زُن و لومونم. اونور اوچونگ و  ….
شاوردی بوگود خفه بِبِا. اون گنج بیکَّن زیارتی‌ها ر بشنافتی؟
حسنگ بوگود: کیه که نِشنافته با. همه مودونَن.
شاوردی بوگود: واس آقا تعریف کن، مِخوا بدونه.
حسنگ بوگود: منکه نَدیِم، امبائی موگن دوتا خم پر و پیمون بو. یک آلِمَه. بَبُردَن یک جئی چال کردَن دا اوو اَ اِسیو بِفتِه، اومهَل بَبُرن اوو کنن.
شاوردی واپرسی تو زیارد فک و فامیلی هم داری؟
شصت حسنگ خبردار بَبو و بوگود: نه، ما پارسال دست جمعی وا زیارتی‌ها سر نخل دعوا بکردیم. من اصلن پامم بشکنه اونجه نزدیگ نمشم. بد مردمانی ان.
شاوردی کله‌ش ر توکوم بدا و هیچی نوگود.
شاه اُرد بدا احمدگ ر ول کُنن واله بوشو.
احمدگ که بَشو اون پشمین کلا و یکی دوتا دیه که اَ دُهون شون اوو رافتا بو پیش آمن و واپُرسیَن جریان اون دوتا خُم چیه؟
شاوردی نیگاهی به مندلی شا کرد و هیچی نوگود.
مندلی‌شا به زبون درآمو و بوگود: ما داشتیم دا هم الهان درباره همینَه گب مِزیم که یگرا شاهد ا راه بَرسی. اِسَه دا اینجه مودونیم که اینهایی که بووکّن، دوتا خم دَلو گنج ر بیکِن و بَبُردِن یگ جئی چال کردِن دا وَختش بَبُرَن اوو کُنن. اینها موگَن بیشیم ازشون هاگیرم واس بشوین پاتخت کار بزنیم. امبائی من موگم بهلین دِبا بَعدن خودم قشون مِرفستَم بشَن هاگیرن بیورَن.
دم در گاری یک آلمه پشمین کلا جمعا بَن و واهم بوکّن، نِه هم الهان بیشیم ازشون هاگیریم و بیوریم.
قند مین دل شاوردی و حسین‌خان اوو موبو. که اینها ر مِرفستَن سِراغ زیارتی‌ها دا اونها ر خونه خُراب کنن. اینَه دیه یاغی نیه که بشا بشویَن به دولت عارض بَبَن. اینه خود قشون دولتی که داره میا غارت. اِسَه بینین.
اون آدمای شاه که کک مین تونبون شون بفتابو نَمتونستَن هانشینَن؛ مخواستن هم الهان راهفتن.
مندلی شا وا شاوردی بوگود: شماها بیشین وا شیرخان لر گَب بَزِنین. او مودونه چه موسوم را مِفتین و کی میشین. آدمای خودتَم بَبُر دا یگ هیچی گیرشون‌آ.
مین یگ گاری دیه رو یگ آلمه کاه و کُلَش یگ نفر خوو دَبو. اِندا یگ ساعد شوندُر دِنانِش دا اَ خو پابا. پنداشتی بمرده، مرتکه اَندی خووش سنگین بو.
اَ گاری که پئین آمو شاوردی بَدی یگ آدم زپرتی دراز لا، مافنگی، سِفیلِش عین دوتا دسته سوزه‌وَر بِتلاسیَه زیر دماغش اوو زونه. قدم که ویمگیره همچِن تلوو موخوره که پنداری هم الهان پخش زمین مبا.
حسین‌خان واپرسی: شیرخان تون اینه یه؟ بلانسبت این قاقُله خُشکه شغال‌خان هم نیه که.
شاوردی واپُرسی: پَه اینه چدو همچنِه؟
پشمین کلا بوگود: شیرخان یک تیگ عادت داره.
شاوردی بوگود: یانی چی؟ چی داره؟ مثل آدم گب بزن.
پشمین کلا بوگود: یگ تیگ تریاگ مگشه خاب. آموخته‌یه.
شاوردی بوگود: وا اِینَه مِخین بیشین اون هیچی ها رِ هاگیرین.
پشمین کلا بوگود: اینَه وختی نَهشَه با مگس ر دیم هوا وا گولَه مِزنِه؛ همچه نیگاش نکن.
شاوردی بوگود: شلوارشه بالاگشه، باقی طلبش. واشت طرف آدماش بشو.
حسین‌خان بموند بینه به قول خودش شغال‌خان چی موگه. امبائی اونَه بشوبو مین مُستراب و میگه بیرون میامو. حسن‌‌خان اون واتِرَک رو یگ سنگ هانِستِه بو میگه شیرخان لر بیا. امبائی ظهر رَد کرد و اِفتو کجا بو شیرخان پیدا نبو. حسین‌خان یگرا بوگود: نکنه اینه سر مُستراب سکته کردبا بفته مین چاهگ مستراب، بشم بینم. پرده ر بزی کنار بدی: شیرخان اَندی خودشه بِشغالیه دیمش بِنووش آبه. اونچی تَنگ‌تا دنابو خودشه نتونسته بو کاری کنه. حسین‌خان بوگود: دئی تو اینکاره نئی پا بیرون‌آ روز تمون بَبو. شیرخان ر موگی عین سگ درزن بَخورده شلوراشه بالاگشی و اَ پشت پرده بزی بیرون، همونطو که عصبانی بو مشتش ر دا دم توگ حسین‌خان بیورد و بوگود: پدر سوخته میدم… هنوز حرفش تمون نبو که حسین‌خان ده تیر  دِنا زیر قوزلقش و بوگود: اونَکه مِدا مارِد بو نه تو. یگ دَهبه دیه ا این غلطا بَکُنی لوگ دَمونَمِد، واد بووگم. شیرخان اوو دهونشِه غورد بدا دوراهه مستراب ر درون شو. اینرا زوتی ورگِردی. حسین‌خان اون روبرو مهتلش بو. دوتایی بشویَن مین یگ چادر اون پشت و پسله‌ها. شیرخان هانِست و یک نفر که یحتمل مصدرش بو یگ منقل آتش ر بیورد او میون وسط هانا. پگسرش یگ گربسته ر دست شیرخان دا. دا شیرخان بشو کاری بکونه، مصدرش درون آمو و قوری چئی ر دنا کنار منقل دوراهه بشو استکام نلبکی و اسباب کار بیورد هانا دم دست شیرخان و بشو یک کنار دست به سینه واهستا.
حسین‌خان اون کنار رو یک نمد نسته بو و شیرخان ر مِپئی. شیرخان هی دَبَست و بگشی. دا عاقبت حسین‌خان به زبون‌آمو دئی خسته نَبی؟ اَ دستی یا مین کین اینه فوت کردی یا دودشه بَگشی مین خودت؟ بَستِت نَبو؟
شیرخان نیگاهی به حسین‌خان بنداخت و بوگود: پیشا یگ کام بیگی.
حسن‌خان بوگود: مفت خودت. من اینکاره نیَم.
بوگود: اقلکم چئی بخور.
حسین‌خان بوگود: وختِ کار چئی نَمخورم.
شیرخان بوگود: میگه الهان داری کار مونی؟
حسین‌خان بوگود: نه، پَه دارم اون عیس تو ر سییر مونم. نه اینکه خیلی هم خشگلی.
شیرخان واپرسی کارت چیه؟
حسین‌خان دوراهه تمان ماجرا ر اَ سیر دا پیازش تعریف کرد و بوگود: تو ر بوکِن وات گب بَزنیم بینیم کی رامِفتی.
شیرخان دا گب پول و گنج و خُم ر بشنافت بوگود: پَه چدو دا الهان زبون به دهون گیتی و هیچی نومگی؟ کشکی همون اول کار بوکه بی، الهان اونجه دَبیم.
حسین‌خان بوگود: هم الهانم اگه تمون کُنی پاشی رافتیم، مغرب اونجَه دَریم.
شیرخان بوگود: همه که مثل من و تو نیَن که. این عمله اَکِره شاهی دا تنبون شون ر بالاگشَن و راهفتن یگ نصم روز مِگشه. امرو ر دیه ولش کن، صباحی کله سحر میشیم.
حسین‌خان بوگود: صباحی صباحیه ها ا الهان وات بووگم. ما نمتونیم بووگیم صباحی، صلات ظهر راهفتیم. زودتر دَخوس شوگیر پاش دا یک هیچی خوب و خواصه گیرت‌آ. اینه ر بوگود پابو راهفتا سمت خودشون.
فردا صبح وا هزار ضرب زور شیرخان ر اَ مین گاری بشکسته اَ لا کاه و کِلَش بگشین بیرون. دا بَشو خودشه ساز کُنه، بَبو نزدیگ ظهر. خودش حاضر بو امبائی آدماش یکی دنبال تنگ و اَیاسه مِگِردی. یگی تفنگش ر گم کرده بو.. هی موشون و میامن یک هیچی شون کم بو. یگرا شیرخان که سوار اَسم بو نعره بزی پدر بسوته‌ها اگر هم الهان سوارا نِبین وا یگ گوله مثل سگ سَقد مونم تونِه. اینه ر بوگود و گلنگدن تفنگ ر بگشی. به طرفت‌العینی همه سوارا بَن. شاوردی و دار و دستش اَ جلو و شیرخان لُر و یک عده شاموورتی مافنگی بدتر اَ خودش پوگسر که بِشَن کاه کُزِل زیارتی‌ها ر بَگفَن.
احمدگ ولی دیگروز همون موسوم که ولش کِردن خرش هِن کرد و دا زیارد یک کله بَشو. به همه خبر بدا که چه نستین شاوردی وا قجرشاه دست به یکی کرده داره میا دا تکلیف زیارتیها ر بیگیره. هی راست و دورو سرهم کرد و قستم و آیه بخورد که یگ فکری کنین که مُنکنه دا سرشو اَ راه بَرسَن. زیارتی‌ها جمعابَن بوکن چوکونیم و چه نکنیم، بالاخره عقلشون ر رو هم دِنان و بووکن ما میشیم قایم مبیم. یکی ر سر راه مکاریم دا وا اونها بوگِه زیارتی‌ها گنج بار کِردَن سمت کلون بشویَن. اونها را مِفتَن مِشَن دا تکلیف کلونیها ر بیگیرن. اگه هَمچه ببا همونجه بزن بکوف مبا و اَ همون پی ربار مندازن گورشون گم مونَن و بازم ما قِستِر درمیشیم.
یگ تیگ عقلاعقل کردن بوکن مُنکنه کلونیها بیخبر نِستِه بان اینها بَریجَن یکی ر بزنن بَگشَن گردن ما بفته؛ یگجوری بهشون خبر بدیم دا غافلگیر نبان.
مرادعلی ر بَرفستان بووکن تو بوشو و خبر بده. واشون بوگو: قجرشا حالیش بَبِه مین شما مشروطه خواه پیدا بَبِه. یحتمل کسی لاپرد بِدیه. اونَه‌یم راهفتیه وا قشون داره میا. بوکه بشم بینم اینه کوجَه‌یه که کارشون به اینجَه برسیه. بنا بایدی از شون بیگیرم که خودشون حظ کنن. اِسَه شما که مشروطه خواه ببین و مین کار دولت اوو دَمریجین. اوو سرتون ر دَنین که دارن میان سرتون ریجَن. اَ ما بووکن.
مرادعلی بَشو همه اونچی که واش بووکِه بَن ر وا کلونیها بوگود و وَرگِردی.
اون شو دا نصم شو کشیگ بَگشیَن که کی قشون میا. امبائی خبری نبو که نبو. بوکن احمدگ ولی ر بیورین. واش بوکن دمبندیمد به همون درخت امامزاده اَندی وا شِمِشگ مِزنیم که دا شش ماه نتونی سر کیند هانشینی. دروغ دَبنگ سرهم نکرده بی، ما ر آلاخون والاخون کنی.
احمدگ هزار را قستم بخورد. بوگود: قرآن بیورین مشت بَزِنَم. به همون سو چراغ اَگه دورو بوگم. چشمام کور بِبا اگه اَ اونچی بوکم یکیش دُرُسد نِبا و …
زیارتیها بووَر کردن و راه ر دا صُب بپئین. فردا اَ ظهر رد کرده بو که خبر بیامو اَ زُن قشون بَپیت سمت زیارد. زیارتی ها بزین به کوه و کمر و قایم بَبَن.
شاوردی به توله‌کُن که بَرسی وا شیرخان بوگود: شما بیشین من زهرآب بریجم الهان میام. اینه ر بوگود به حسین‌خان حالی کرد که دَگردون. دو سه تا اَ آدمای خودشه بوسبوری که همپا اینها بشن هم راه ر نشون دَن هم بینَن چه خبر مِبا بیان بووگن. اون دو سه تا بَلَگ بَکردِه بَن الا و للا که ما نمشیم. اونجه نرفین بَبَیه و نرفین شون ما ر میگیره. یکی شون موگود: من ر گوله بزنین بهدَره دا دست سید اِرمِنی بِفتَم.
شاوردی ده تیر اَ بند کمرش دراورد دِنا مین شکم اونه و بوگود: پدر سوخته بی همه‌چی، رو گب من گب مِزنی. یانی دیه کِلا من پیش آدمهای خودم هم پشم نداره. روزگارته سیاه مونَم. پیَیری ازت موسوزُنَم که اون سرش ناپیدا با. جلو اِفت بینم. بدو شما دوتا هم دنبالش. وَرگردین پوسته‌تون ر زنده زنده مِکنم. اون بدبخت همون‌جور که گیریه مِکرد و موشو یواش یواش اَشد خودشَم موخوند.
کلونیها که سرحساب بَبَن، طبل و کوس جنگ بَکوفتن، مین گله‌بار جمعابَن. یگ برکه کشکاش برسوندن بخوردن و فکرافکر کِردن که چوکونَن. یکی بوگود: بیگیرم این دو سه تا ر تحویل دیم و خودمونه راحد کنیم. کاظم و شیرک که اون روبرو نِسته بَن، خنده بَکردَن و بووکن: مارِش نِزیه اونَه رِ که بتونه مار تحویل ده. جرات ندارین خاب چادر سرکنین ویگیرین مین خونه تون هانشینین؛ دیه چرا میین کشکاش ر موخورین دا اشکم تون پوش دَنکنه و گب شکمی بَزنین. مش‌ممدعلی و میرزاممد هم که اونور یگ تغار آش ر سرخوس کِرده بَن بخندین و هوار بگشین.
پیرترها بووکن اینه راهش نیه. اینها دارن میان سرما ریجَن. کاظم و شیرگ و میزراممد هم وُهمِه شونه. اینا پاشون به کلون بَرسِه، دیه چیزی واس ما نَمونِه. باید کاری بَکردَن. جوونترها جمعابان اونچی دارن بیورَن و باقی هم فکر کنن بینیم چه باید بکنیم. دا نماشون بووکن و بشنافتن و بشویَن خونه شون دا فردا صُب بینن چه باید کِردن.
شوگیر سفیده کلونیها کوس بَکوفتَن، هرکی هرچی دستش مِرسی ویگید و راهِفتا. یکی دراز بیل، یکی مُهُر، یکی ششپر، یکی دَهرَه و دِسقالَه و چَن‌تایی هم پشتو و تفنگ حسن موسا. تمان قمه‌های تکیه رَم بیوردَن تُخس کِردَن. دا هرکی موتونه کمر دَبنده و بَزنه به لشگر دِشمن که بلا ر رفع کنه. اِسَه شاه مملکت که دِشمن با، حریف شَم مبا حسن دَگَرمون‌چی و رضاقلی نونوا و اکبر دکوندار و یک عده فعله و باغدار. دنیایی بو. مرغ و خروس کِلونی هم به سرصدا بفتابَن و باغ و در ر دِنابَن رو سرشون. همه موشووَن و میامَن. دل مین دل هیشکی دَنی بو.
تول سیه سنگر بندی کردن. دیده بون دِنابَن و یکی دوتا ر هم بکاشته بَن اون دور دورا که اَگه دِشمن سر و کلش پیدا بَبو خبر هاده.
نزدیگ ظهر بو که قشون دولتی ا توله‌کُن رد بَبو سمت زیاردآمو. دوتا اَ آدمای شاوردی ترس بخورده جلودار بَن و باقی سوار اَسم وا یک اَندی حلبی و رُسبون رنگی که بخود شون دبسته بن به یگ دسته مِزقونچی دوره گرد پیشتر مومونستَن دا قشون جنگ و جدال.
وارد زیارد که بَبَن بدیَن یک پیرمرد دَم امامزاده لو جو نِسته. ازش واپرسیَن زیارد هم‌اینجه‌یه؟ بوگود: اوهو. بوکن پَه مَردُن کوجه دَرَن.
بوگود: خبر بشون برسی قشون دولتی داره میا. اون هیجی‌ها شونه دریتن مین گِبال، بار خر و قاطر کردن و سمت کلون بَشویَن. یکی واپُرسی کلون کوجه‌یه. پیرمرد بوگود: همین راه بیگیرین بیشین مرسین.
بووکن تو چِدو نَشویی؟
بوگود: من پیرم و علیل، تازه چشمم هم خواصه نمینه. اگه موتونین منم وا خودتون بَبورین. منم مخوام بِشم اونجه اگه اونها ر رَسَد کُنَن رَسِدیم ر هاگیرم.
بوکن هانیش سر کیند مِفتی میمیری خوند مِفته گردن ما. پا بوشو مین خوند ویگی دَخوس.
پی راه کلون ر بیکن و اَ زیارد سمت کلون شووَن.
اَ اون دورها یکی وا دود علامت بِدا که دِشمن بدیه بَبُو و داره میا.
شیپور جنگ بَزیَن. یک عده سرسیه قیه مِگشین و نعره مِزیَن. اصغر تپال معلوم نَبو اَ کوجه یگ طبل بشکسته بیورده بو؛ وا گوش کوب به اونَه موکوفت و وا همه موگود وا صدا طبل پاتون ر بَگفین زمین. اَندی اصغر اون گوش کوب به طبل بزی و اون جوون جاهلها پابکوفتن زمین که گرت و خاگ دنیا ر سراکه بو. تمان تِخ و بوته سر سیه زیر لنگ و لو بَشو. لشکر دِشمن که به چشم آمو، اُسبورَگ بیل و لب بیل و ششپر و قمه و چارشاخ بو که رو هوا توو موخورد و نعره بو که مین کوه و در دَمپیت.
شیرخان لُر که این بِساد رِ بَدی بوگود: وَچه‌ها یحتِمَل عقل ماره پیج بدین و ماره بیوردِن اینجه که کارمونه بسازن. غلد نکنم اون ولتد زناها خودشون مشروطه خواه بَن و هم الهان بفتییم مین تله. یگ قلیون چاق کنین من بَگشَم، دا یگ تیگ خستگیم دِرا بینم باید چه کِردَن.
همون کین سیه مین ریگه رو اسب قلیون ر دستش دان. اَ سر سیه کلونی‌ها دورّه بین بگشین بینن چه خبره که بدین اونئی که پنداری سردسته قشونه قلیون چاق کِرده داره دود مونه.
بوکن حسن کو؟ حسن نذیر ر بوگین پیش‌آ.
امبائی حسن اون سمت مین سنگر دیه داشت نقشه بکوشتن اون قلیونی ر مِگشی.
پهلبون اصغر نجما که میدوندار بو بوگود: شیرگ ر صدا کنین. اینه کار اویه. شیرگ باید این شیرخانِ درازا کُنه.
محمود بلال بوگود: اونَه شیرخانه اینه شیرگ. چدو مِشا اینه اونه ر درازا کنه. پهلون اصغر بوگود: مِشا، خواصه هم مِشا. توفیرش مودونی چیه؟ اونه خان داره اینه وَگ! همچه مِزنِه که وَگ اونه بکنه. همه بخندین بووکن اگ چه ربطی به وَگ داره؟
محمود بلال بوگود: حالاسَه مینین، تحمل کنین.
شیرگ پیش‌آمو، تفنگ ر اِندا وَرندا کرد و بوگود: اینَه دیَه چیه؟
رضاقلی بوگود: اصل بلجیکیه، قراوول بوشو.
شیرگ بوگود: بلجیکی چیه، اینه حسن موسا هم نیه. پنداری اینه ر قدرد دُرُسد کرده با.
علی‌ممد دراز بوگود: قنداقش چو توته، میگه نَمینی.
شیرگ بوگود: آره اربا جوند. اینه چو ویه، اگه توت بو اینه ر تو نمتونستی ا زمین ویگیری.
علی‌ممد دراز بوگود: چو وی سفیده، اینه زرد چَمه.
شیرگ بوگود: زردچووه ر اوو کرده دمالیه به اینه، بوش آدم ر موگشِه. میگه تو حالید نمبا.
واپرسی کی این تفنگ ر چاق کرده؟
بوکن: نَعمَد.
شیرگ واپرسی: پَه خودش کو؟
نَعمَد پیش آمو. شیرگ واپرسی: چندی بورود دریتی اینه ر؟
نعمد بوگود: یگ مُشتگ.
شیرگ بوگود: مرد حَساب یک مُشتَگ چیه. هرچی حَساب کتاب داره. مُشتَگ یانی چندی؟
نعمد دستش ر پیش اوورد و بوگود: اَندی. دستش ر جوول کرد و سِراغ شیرگ بِدا.
شیرگ بوگود: اینه اِندا اوو گردونه تکیه‌یه. این اَندی!
نعمد بوگود: بزن بِهل وَگش بکنه پییر بَسوت.
شیرک بوگود: اینه که اینجه دراز به دراز اِفتا اون لُولِش که لُوله تفنگ نیه که.
نصور بوگود: اَ دیگرو دا هم الهان قدرد داشت اون َتنِه دوچرخه بلجیکی ر موکوفت و هی لحیم مِکَرد. خودش بوگود: مین بلجیگ هم وا تنه دوچرخه بلجیکی دُرُسد مونَن. قدرد همینه ر دُرُسد مونه دست گرموسری‌ها مِده واش کل و میش مِزنَن اندا گوساله.
شیرگ بوگود: اگه اینه بترکی همه تونه زخم و زار مونه ها، من هم الهان بوگم. اونئی که واش موگن تفنگ و ما مین اجباری داشتیم همچه چیزی نَبو.
باقی بوکن اِسَه تو بَزَن؛ به بلجیکی و قدردی‌ش کار نداشته با.
شیرگ بشو اونه ر سردست گیره و قراوول بوشو. بدی لوله سنگینه و قنداق چوسِکی، نَمشاست کار بَزین. بوگود: اینه پایه مِخوا، هَمچه نَمبا نُشونه بیکن.
یکی بدوئی یگ دوهاله بیورد مین زمین فرو کرد و بوگود: دراز کش کن توگ‌شِه دَنه دیم اینه.
شیرگ مین تخ و تِنگال رو زمین درازا بو. کمر اون تفنگ که زنبورگ پیشتر ممئی ر رو دوهاله دِنا. وا نَعمَد بوگود: اون چخماق ر بزن به پلتِش.
نعمد بوگود: اینه بلجیکیه. پلتش کوجه دَبو. دَنگ ر بلندا کن وا شصت‌ات، قراوول که بشویی ول کن.
شیرگ بوگود: واس همینه ماشه نداره.
نعمد بوگود: اوهو.
شیرگ بوگود: خدا به همه مون رحم کنه.
جمعید هم واهم بوکن: بدا بحال شیرخان، بدا.
شیرگ درازکش مین خار و خَسگ شصت ر دِنا رو دنگ و اونه ر بگشی عقب. دا بشو قراوول بوشو، دنگ از زیر شصتش لیزواخورد و دیگید رو پستونگ. چنون صدایی بیامو که گوش همه دا یگ ساعد وَنگ وَنگ مِکَرد و چیزی نمشنافت. تفنگ همچه لقدی به شیرگ بَزی که اِندا نیم گز مین تخ و تنگال کین‌وَرکت پس شو. نفسش قِفا بَبو؛ رنگ دیم شیرگ کوو بَبُو و چشماش بَبو کاسه خون. تفنگ اِندا دو گز اون سمت ترگ بفتابو مین زرشگ‌چیلَه. اونه ر که بیرون اوردن توگ لوله‌ش ببو عین شیپور اما چاک چاک. کَت شیرگ از لقد تفگ درشوبو و یگوری بَمونده بو. اون پئین کین سیه غوغا بو. جماعد این بالا قیه مگشین و دست لَپَگ مِزیَن.
شیرخان اون پئین هَمچه که توگ شه دِنا دم نی قلیون یگرا چنون صدایی بیامو که انگار سفت آسمون خُراب بَبو. بند دلش بووسی و قلیون ا دستش وِل بَبو. سر قلیون که کجا بو، یگ گل آتش بفتا پی گردن اَسم. گردن اَسم بسوت و یگرا مثل قرقی اَ جا درشو و دیم دو پا بلندا بو. شیرخان که هول واخورده بو نحق بو کله پا ببا که خودشه رو زین بند کرد و دهونه اَسم ر بگشی و هی هوش و چوش مِکرد. بگشین دهونه اسم همون و آتش که بفتا بو لا زین و گردن اسم پیشتر بَسوزوند و اسم ر وحش کرد. اون حیون هی بلندا مکرد خودشه مِزی زمین و تقلا مِکرد. امبائی شیرخان هم اَ اونهایی نبو که اَ اَسم بفته کاسه کینش بشکنه.
آدمای شاوردی مثل قرقی دا اونور گِرده کوهگ بشویَن و اَ همون دور سییر مِکردن. اونئی که گیریه اِفتابو پیش شاوردی هی امَن یُجیب موخوند و به خودش فوت مِکرد و موگود: نووکَم؛ اِسَه بینین. جن شونه بنداختن مین تن اون بیچاره، دا نکشتنش وِلِش نَمونَن.
اَسم شیرخان که اَ سرکوه هم داد و هوار ر مِشنافت پیشتر وحش بَبو وختی بَدی نمتونه وا هواپُریَن درد ر کم کنه. سنگ لاخ ریگه ر ویگید و بتاخت وا هزار کیلومتر سرعت موشو. عقلی کرد شیرخان دهونه اسم ول کرد. اسم همون لو هَلُم وختی آتش بفتا واهستا و یگ نفسی بگشی. و الا اسم و شیرخان دوتایی اَ سر هَلُم پرواز مِکِردَن و مین روخونه بی اوو پخش زمین موبَن. شیرخان که چشمش اَ ترس سیاهی موشو، به مندلی شاه و گنج و اون یارو مشروطه خواه که این تله رِ واسشون دُرُسد کرده فاش مِدا. آدمای شیرخان نِصم شون سمت گرمووَه فراری بَبَن و نصم‌شون هم دا بَشو شیرخان بخودش بیا اَ توله‌کُن رد کِردَن.
شیرخان که گوشاش اوزون بَببو راهفتا بوشو دا به آدمهای خودش بَرسه. بوگود: گنج و مال مُفت به ما نیامه. حکومت این یارو هم تمون بَبِه و کار ماهم دیه زاره. اَ همینجَه معلوم مونِه. و اسب ر هی کرد.
شاوردی که وا آدماش اون پشت مُشتا خَفت کرده بو دا بَدی یک عده سوار شاهی بَکوف میان. پنداشت گنج ر هاکِن و اینها دارن موشتولق موبورَن. سوارا بو جلوشون ر بیگید و واپرسی: کوجه وا این همه عجله. هاکین گنج ر؟ یکی اَ اونها بوگود، بوشو گورته گم کن بی همه‌چی؛ ما ر برفستئی مین آتش جهندم خودت اینجه واهستئی که ما بیشیم واسد گنج بیوریم. دست ببرد که تفنگ ر ویگیره که آدمای شاوردی قبراق سر لوله ر طرفش ویکن و بوکن: گب بَزن. جونِد درا بوگو بینیم چدو بَبو.
یارو بوگود: شیرخان ر بَکشتن و ماهم فرار کردیم اَ دست شون. اِندا هزار نفری بَن. توپ و تفنگ هم داشتن. اینه چدو ده بو این اَندی آدم مینش دَبو. شاوردی رنگ به دیمش نموند و رو کرد به حسین‌خان که هی کن بیشیم.
حسین‌خان اَ اون سوار شاهی واپرسی: آدمای ما چدو بَبَن، اونها کووَن.
یارو بوگود: همه کشته بَبَن، فگر نمونم کسی زنده بمونده با.
باقی حرفهای یارو ر شاوردی نشنافت. بتاخت بفتا سمت پاپلا و اَ ترس اینه که زیارتیها اَلهان سرامِرسَن یگ‌کله دا ورونه بشو.

 

معنی چند لغت به گویش کیلانی:

  1. شاوردی: یاغی معروف منطقه که از اهالی سنسگر بود.
  2. زِل گرما: گرمای شدید
  3. گرمووَه: منطقه‌ حد فاصل زیارت پائین و قلعه حاج عسگر
  4. خِرکِش: کشیدن کسی روی زمین
  5. اوواَنگوم: سد خاکی
  6. شِشپر: چماق یا چوبدستی مخصوص دعوا و زد و خورد
  7. سگ گیرمِکرد: سگی که غریبه دیده باشد و واغ واغ کند
  8. دال و واز: چپو، غارت
  9. اِسپیج: شپش
  10. شوشگه: نوعی قمه یا شمشیر کوتاه
  11. پَردو: سرشاخه های بید مناسب برای پایه های درخت میوه
  12. توستاکین: کون برهنه، بدون تن پوش
  13. گالِشَگ: مترسک
  14. شِمِشگ: ترکه درخت
  15. سرداژ: سرشاخه‌ها خشک درخت
  16. قزقون: دیگ مسی
  17. کُهُل: غار دست‌ساز
  18. فَعله: کارگر کشاورزی
  19. کلاه پاپاخ: کلاه پشمی
  20. وِهرون: هزیان، حرف ها نامفهوم
  21. مندلی‌شا: محمدعلی شاه قاجار که اینگونه دربین عوام نامیده می شد
  22. پوش: ورم
  23. رِشقَن: تحریک کردن، آنتریک کرد
  24. رِقَن: دچار اسهال، کنایه از فرد ضعیف و ناتوان
  25. سِپشگه: تخمه آفتابگردان
  26. اشرفی: سکه طلا
  27. اورَگ بزی: تحت تاثر قرار گرفتن. جوگیر شدن
  28. میسی: قیسی بی کیفیت
  29. شوندُر: تکانهای شدید
  30. لوگ: سوراخ
  31. عِیس: قیافه، شکل و شمایل
  32. زهرآب: ادرار
  33. وُهمَه: بهانه
  34. گِبال: کیسه بافته شده از موی بز
  35. وَگ: قلوه، کلیه
  36. زنبورگ: نوعی توپ سبک که روی حیوانات نصب می شد
  37. کین‌وَرکت: عقب رفتن، به سمت عقب حرکت کردن
  38. هَلُم: پرتگاه
  39. موشتولُق: خبر خوش یا وجهی که در ازای خبر خوش دریافت کنند
  40. دَگَرمون‌چی: آسیابان
  41. زرشگ‌چیله: درختچه پرپشت زرشک
  42. کَت: کِتف
%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: