اَبی گِردی 12

https://clyp.it/bpikiqxi/widget«>اَ اینچون گوش بدارین

بخش اول

 قسمت دوازدهم

جعفر پویه

 

روزها پی هم میامن و موشون. روزهای بهار بی سر سرانجومِه. یگرا اِفتووِه، دا موشو تن زمین گرم‌واهِسته وارون دیمگیره. هنو وارن وانِهستیه تیرَگ میا. اُمهَل پنداری دنیا مبا قلعه سنگ‌وارون. پاری موسوم اِندا یگ چولو. هال درخت ر مِشگِنه، مزنه همه ر درب و داغون مونه. دیم پشت بون انگار هزارتا سرباز رَجه موشو. پرچین لو بون مشا عینه کله‌ی کچل. یگ تیگ بعد اِنگار نه اِنگار، افتو دیمگیره و دنیا هَمچه روشن مبا که پنداری ده تا اِفتو درامه. همین وسط کار که اِفتو دَره، وارون هم یگ شِری مِزِنِه. وختی این دوتا وا هَم مِبا موگن: «زن شاه پسر مزا»! چدو هَمچه مِبا، خاب هوای بهار که موگن یانی همینه دیه؛ حَساب کتاب نداره.

پی‌ربار یخای کنارای اوو ذریگ ذریگ اوو مبان و شُرشُرگها دوراهه رامِفتَن. اوو ربار اَندی زیاد مِبا که خر رِ وا بارش موبوره. پاری جاها هم سرتُر مونه و مفته مین چالِ‌باغ و خرابی بار میوره. مین دَرباغ وَرفها دون دون مبان و همه جا وَرف‌اوو را مِفته؛ این وَرف‌اووها میان و میریجَن مین ربار. هنتویه که ربار یک کله موگفه و سرازیر دا ایونَگ موشو.

مین ده کوچه ها پر گِل و شُل مِبا. هرجا پادنی دا بند پا مین گل فروموشو. پاری موسوم هم کووش مین گل مومونه و پا موشو. اینه دیه اَ همه بدتره. اِسَه باید پا گِلی ر دَنی مین کووش. اومهَل یگ تیگ که را بَشویی شروع مِبا. هر قدم که ویگیری یگ صدای زِرتی اَ مین کووش میا، پاری وقتها هم لِچ و لِچ مونِه. اونچون هایی که  نوسومه، وَفر‌ها یواش یواش اوو مِبان و وَفر‌اوو را مِفته مین کوچه‌ها. اِسَه اَ همین وَفر‌اوو که کووشا به اون روز مِفتَن. خاب پابزار مَردُن هَمچه خُب و خواصه هم نَبو؛ واس هَمینَه کووشا به اون روز مِفتان. کووش گالش اگه نو بو بدرد خور بو. اَمبائی کو پول دا کووش هاگیری! اَ این سر سال دا اون سر سال بینی چدو بِبا بتونی شندرقاز پس‌اُفت کُنی یگ جفت کووش هاگیری. اونَه هم بعد دور روز اَ صد جا دُهون وامکَرد. توستون که هوا خوب بو مین در و باغ کمتر کسی کووش پاش دَبو. یانی مَردُن به زمین نزدیکتر بَن. اونه ر وا پاشون حس مِکردَن. تن شون زمینی بو. اگه اوو مِداشتی وا پات حالید موبو اوو به اونجئی که دری برسیه یا نه. حالید موبو اونچون خُشگه یا هنو یگ ذریگ نَم داره و دا نوبت اوو بِبا موتونه طاقد بیوره یا نه. اَ دستی تووستِه پا موشوَن و میامَن، میگه تِخ و مِخ حریف موبو مین پاشون هاشو؟ قُرص و مَحکم بَن.

امبائی الهان که هوا یگ تیگ سرد بُو و گِل و شُل همه جا ر ویکه بُو، بی کووش نَمشاست بَشویَن و بیامن، اِسَه اونَه هم کووش بو؟ اِسباب بی ابرویی اَ دستی قِرت و زِرت مِکَرد و مین گل جا موموند.

اِفتوِ باهار جون نِداره، اَمبائی زمین که نفس بَگشیِه‌با تَنِش گرم‌وامِسته. پنداری توو داره و عرق مِزِن‌شِه. تن گرمهِ زمینهِ که وَفر‌ها ر اوو مونه و تَمِ‌ش درخت و علف و چرنده و پرنده ر به تقلا مِندازه. هرچی هوای باهار بی سر سرانجومه، امبائی باقی مودونن چومونن. کارشون حَساب کتاب داره. اِسَه موشو که سال شروع ببا و کار و زندگی رنگ و بوی دیه‌ای هاگیره.

چَرخیسک گل هال زیجه درخت موخونه و کینش چرخ مِندازه. اسه اینه یانی باهاره. مَردُن جِمه شلوار نو تن کردن و هی مِشَن و میان. پنداری کینِ نشیمن ندارن. دا همه دنیا این یک دست رخت ر ندین و سییر نکردن ول کُن نیَن. خاب جِمِه شلوار نووِه، بی خود که نیه. اسه اگه اُسدا دَربیش هم یگ دست کُت و شِلبار یا دست قَدَک بدوته با دیه بیا سیر بَکُن. دا درِ دُکون بِشن و بیان دوازده را اینه ر مِکّنِه و تنش مونه. پنداری کگ  مینش درفتیِه. اِسَه خوبه که شلوارشونه نَمِکِنَن. اونه دیه بی اِرزی بو. حنای سر و دست هنو یگ‌تیگش بَموندِه و خودی نوشون مِدِه. امبائی دست کار که هنو پینه‌هاش بجایه اَ این هیچی‌ها رنگ ونمیمگیره. میگه حاصل خواصَه با، اُمهَل مِشا بووکَّن که دیم شون گُل درمندازه و کیسه توتون ر واسه یگ سرچوپوق به بقل دستی تعارف مونه. اگه نِبا و حاصل نیگیره که دیه هیچی. کو شندرغاز پول دا وصله دلت کنی، اِسَه توتون و چپق سَرش بَخوره.

وَچه مدرسه‌ایها اندی مقش بنِشته بَن که حَتک‌شون بووسی بو. پنداری اون مِلای مکتب هم اَ اینکه اون وچه‌ها یگ ذریگ دربُن بَزِنَن و وازی بَکُنن رضا نَبَن. دا موتونستن درس و تگلیف مِدان دا وَخت نفس بَگشین واسِن‌شون نَمونه. اَمبائی کو گوش شنوا، غیر یگ چنتایی شون، باقی اون شویی که فرداش مِخواستَن بِشَن مکتب، به فکر جون چاره مِفتان. تمان اهل خونه هِمَت مِکردَن دا بار اونها بار ببا. بازم فرداش چُو و تَرکه و فلک بو که کف پا ر مِخاروند و دستها ر به گِزگِز مِنداخت.

دو روز به سیزده بَموندَه، نسیبه و شربونو صِلا مصلحِد کردن و تصمیم بیکّن سیزده بدر ر مین چاله باغ بیگیرَن. بووکن آراداش مورسونیم و وا یک رُسبون هم واس وَچه‌ها توو دَمبندیم. دا عرصی هم مومونیم، دا نَحسی سیزده دَرشو و وَرمِگردیم خونه. اینها ر بوکن و به فکر کشک بسین و بُنشَن و قوشتلی بَکِردَن بفتان.

روز سیزده صباحی صبح زود نسیبه اَ راه بَرسی. پسرگ بزرگش سوزه ر مثل کلا سرش دنابو و اَ جلو و مار و برارگش اَ پوگ‌سر سرارسین. شربونو هم که شوگیر بَزی بو هی اَندل ر ویمگیرد هانما جا مَندل. نسیبه که سرارسی او هم جون ویگید. هانستن نون چئی بخوردن و پابَن دا بند و بساط شون ر آماده کنن. اِفتو خواصه بالا نیامبو که بفتان مین چاله باغ دا بَگردین و یگ جا خواصه پیدا کنن. نزدیگ یگ زِهدی درخت یگ کهنه نمد ر فرش کردن و روش زیلو بنداختن. قَزقون و لُقلَقی ر هانان و بشویَن بقیه بساط ر بیوردن. واس وَچه‌ها به همون زِهدی درخت، توو دَبِستَن . یگرا شربونو بخندی و بوگود: پَه چدو ما کگ بفتیه مین توبون مون، اندی عجله داریم. نسیبه یک نیگایی کرد و بوگو: چدو، کاری ر نکردیم؟

شربونو بوگود: اوهو، خاب سوزَه ر هوا ننداختیم. اونه دیه واس چی گل تاق ناها. بِهل بِشَم ویگیرَم اَلَک کنم گَل بُن. نسیبه بوگود: نه، اِسه وختی مخی بیشی همه مون وا هم میشیم. وچه ها ر صدا کردَن و بشویَن دَم خونه. شربونو دوتا سوزه اوو کرده بو، یگ مَرجو و یگ گندم. اونها ر ویگید بیورد. سوزه نسیبه ر هم که وَچه‌ش کِلا کرده بود، یگ وری کنار ایون اِفتا بو. هر سه تا ر ویکّن و اول شربونو بلند بوگود: سیزه بدر– چارده بجاش. نسیبه هم که مِخندی بلند بوگود: موخوریم اَ آش. همه وا بَخندیَن. شربو یک سوزه ر سه را هوا بنداخت و یکی ر هم نسیبه. اِسَه  وَچه‌ها که دیَه یاد گیته بَن میگه ول کُن بَن. اون سوزه شُل و وِل کنار ایون ر اَندی هوا بنداختن و سیزده بدر چارده بجاش کردن که بند اَ بندش بووسی. شربونو یگ سوزه ر بنداخت سر بُن و بوگود: یکیش ر هم بَبُریم لو ربار اوو بدیم. لو ربا سوزه‌ای که بفتابو مین اوو پنداشتی سواری بو که تندا تند موشو دا به کار و بارش بَرسه. سوار موج اوو بالا پئین موشو و ا شُرشُرگهای رو سنگ موپوری و همون جور موشو. زنها اِستا بَن سییر مِکردن. سوزه اَندی بَشو دا ا دیدرَس خارج بَبو.

لو ربار دست دیم‌شون ر بشوشتَن و راهفتان بیامن که به کارشون بَرسَن.

شربونو دا بَشو ا خونه چیزی ر بیوره، نسیبه کِلنَه ر عَلَم کرد. یگ تیگ سرداج جمعا کرد دِنا مین کِلنَه و دود راه اِنداخت. قزقونی که شربونو بیورده بو ر دِنان سربار و اوو دَبستَن. زیر کِلنَه ر یکی دو تا کُنده زرداولو دِنان و مشغول بَبَن. لُقلَقیِ نسیبه که بَشو رو کِلنَه و بو سیرداغ پیازداغ، وا زیرکه های وَچِه‌ها که رو توو واس خودشون خوشی مِکردَن پاری همسیه ها ر واخبر کرد. اونها هم یکی یکی پیدا شون بَبُو و تومی نِگذِشت که سیزده بدر اونها بَبو هَمپا یگ گله زن و دُخدر. شربونو اون میون وسط‌ها همون توو که موشو و میامو بوگود: اون موسومها سیزده بدر دُخدَرها جون و جیگر پیشتری داشتن. دست دوره میکَّن و صدایی اَ خودشون بلندامکِردَن؛ کینی چرخ منداختن؛ پنداری الهان دیه همه اَ حال و جون بفتین. اینه ر شربونو نوگود و شیطون بوگود: یک دَهبَه دُخدرها وا هم هَمچه داد و هواری را انداختن که بیا و بین. یگ سگ اَ لا چپر هول واخورد و وَغ کنن پا دِنا بفرار که دوراهه دُخدرها صدا شون بنداختن مین سرشون. سگ بیچاره معلوم نَبو چدو به طرفته العینی اَ ترس خودشِه مین در و باغ گم و گور کرد. یکی یک سینی روحی ر ویگید و دوره کرد بنا کرد به بزین. بقیه دست لَپگ مِزیَن و موخوندن و یکی رَم بنداختن وسط. شربونو که گل ا گلش بوشکوفی بو کنار کِلنه چشمش بفتا به چشم نسیبه یک چشمگ بزی و یواشی بوگود: باید کوگ کردن شونه، چطوره، خواصَه بَبُو؟

سر صدای دخدرا که بلندا بو، سر و کله یکی دو تا ا پسرها پیدا بَبُو، اَمبائی جلو نَمیامَن. دا یکی دل ر دریا کرد و جلو آمو و بوگود: خاله نَمخی واسه زیر آش واسِد هیمه بشکافیم. شربونو بوگود: نه لازم نکرده. اینجه سیزده بدر زنونه کردیم. بیشین واس خودتون یگ جای دیه ای عَلَم کُتل تون ر هوا کنین. بدوئین بینم، اینجه هیچی گیر تون نمیا.

اونه ئی که جلو آمبو بوگود: اینه خواصه نیه که ما ر رد کنین، سیزده بدر تون خواصه در نَمیاها. شربونو بگود: مخوام نِبا. بدو بینم. بدو که بیخود وخت تون ر تلف مونین. پسرها غرغری کردن و و لب و لوچه اوزون بشوین. پسرها که بَشویَن پاری دُخدر اِنگار ناراض بَن، شروع کردن به بچ بچ کردن که نسبه بوگود: امرو مال مایه. مِخیم اینجَه دنیا ر دَنیم رو سرمون. وا اونها نَمبو.اوقات تون ر تَل نکنین که الهان آش حاضر مِبا. همین جور داشتن موکّن که یک دسته پسر و مرد جوون که یک شغال ر دنبال کرده بَن، وا داد و هوار ا راه برسین. شغال بزی به ربار و اینوَر آمو و بشو مین انبار شربونو. پسرها هم پُگ‌سَرش بزین به ربار و خووسِ اوو دنبال شغال اینوَر آمن. یگرا شربونو هوار بَزی: کوجه، واهستین بینم. هوی وا شمایم!

پسرها بوکن میشیم دنبالش و بدوئین. شربو چادر بنداخت و تنوره کشون به طرف انبار بَشو؛ پُگ‌سرش نسیبه دست بنداخت اَ مین کِلنه یگ چَچّی ر ویگید و دِ بدو. شربونو وا پسرا بوگود: دست به اون حیون بَزیین- نزیین ها، واتون بوگم. نزدیگ انبار شین مِشَم پاسگاه عارض مِبام بَبورن خایه تو ر سنگ اوزون کنن. نسیبه هم که اَ راه برسیه بو چَچّی ر حواله کرد و بوگود: جرات دارین یک قدم جلوئین دا حالیتون کنم. پسرها که اَ یک طرف تعجب کِرده بَن و اَ طرف دیه شاکی بَن، اعتراض کردن که: اینه مرغها ر موخوره. بِهلین بیگیرمِش دا حالشه جا اوریم. شربونو بوگود: اینه به ما پناه بیورده و من نِمِلَم دست بش بزنین. میگه عقلتون کم بَبِه، مِخین نَحسی سیزده شما ر بیگیره؟ بدوئین بینم، بدوئین بشین به کار زندگی تون برسین. پسرها که بدین رَجه کجه و حریف نَمبان سر خر ر کجا کردن و بَشویَن. همون جور که موشوَن یکی شون بوگود: حیف بَبو، پوستش یک اَندی مِه ارزی. شربونو نسیبه ر نیگا کرد و همون‌طو که لبخند رو لوشش دَبو بوگود: بَدی واس چی مخواستن بیگیرنِش. دُخدرها که دا الهان ساکت بَن، واس شربونو و نسیبه که پسرها ر بتارونده بَن دست بزیَن و هوار بَگشیَن. وَرگردی بَن سرشون بکار شون بو که نسیبه بوگود: ننه، اون حیون هیچی ها ر مین انبار نَچِره. شربو بوگود: اونه اَ هول جونش الهان نمتونه ماست ر گاز ویگیره، موتونه هیچی ر بَچره. فگر نَمونم همچه جونی داشته با، تازه خووس اووِه، الهان اَگه یخ نَزیه باشه داره دِلِنگ دِلِنگ مِلِزه.

همون طو که اونها داشتن گب مزین یگرا دخدرا شروع کردن به سولنگ بگشیَن. معلوم بَکَرد شغال بیچاره که اَ دست پسرها فرار کرده بو، یواشکی کلّش ر اَ لا درِ انبار بیرون میوره دا بیرون ر بپا که دخترا شروع کردن به سولنگ بگشین. دا صدا دخدرا مِفتا دوراهه اونه کلش ر ا لا در بیرون میورد و روز اَ نو روزی از نو. شربونو همون جور که مِخندی بوگود: اَ دست اون توو بجون ها آزاد بَبو بفتا دست این قَرِشمالا. اِسَه اگه زَهلِه تَرک نکردن ش. دا یکی دو ساعت اون شغال بَبُو اسباب تفریح دخدرها دا آش حاظر بَبُو. نسیبه که ملاقه ر بَزی و اولین جامَگ ر دریت حواس همه بشو به آش که یگرا همه هوار بزین؛ شغال توو بجون یگ مرغ ر توگ هازی و بزی ا ربار اونور شو. نسیبه ملاقه ا دستش بفتا و بوگود: ای سَقد بَبَه، باید مِهِشدَم پوستت ر بکنن دا هَمچه نمکردی. شربونو همون جور که مخندی بوگود: نَحسی سیزده اون مرغ ر بیگید. خیال تون راحد دیه هرکاری مِخین بکنین. دخدرها ر موگی. اَ دستی بخندین و مین سرهم زین و به پگ و پهلو هم مشت بکوفتن، همدیَه ر لِه و لَوِردَه کردن. اَندی بخندیَن و زیرکه بَگشییَن که نصم آش زیاتی آمو.

یکی دو ساعتی از ظهر بشوبو که دخدر ها پاپشو بَبَن هرکی سمت خونه خودش بَشو. شربونو و نسیبه بند و بساط رجمعا کردن، قَزقون و لقلقی و جامگ ر بَبُردَن لو ربار خواصه بشوشتَن و بیوردَن. وَچه‌ها ا دستی هَبُکه بَزِیه بَن، دوش کرسی نرسیه اَ هوش بشوین و خوو شون بَبُرد. اون دو تا سَموَر ر روشن و چئی ر تَم کِردن و هانستن دا تَم بَگشِه. نسیبه همون جور زیر زیرکی مِخندی. شربونو هم بوگود: اینه هم سیزده اَمسال ما. مرغ فِدا سرت. دُمب اون روباه بیست تا مرغ مِه‌اِرزی. بَدی چندی قشنگ بو. پوستش چدو زیر اِفتو مِدرخشی، حیف اون حیون نکرده که بَزنَن بَگشن. نسیبه که خندش نَمِفتا بودگود: آخه نَنه مرغ بیچاره ر بَبُرد سقد شده و هِر بَزی. شربونو هم که چشمش برق مزی دوراهه بوگود: فدا سرت. اون اَندی خنده و هِرکّر دخدرها، این چشمهای پر خنده تو پیشتر ا یگ مرغ مه ارزه.

نسیبه پابو یگ چئی درید و بیورد جلو شربونو هانا و یکی هم واس خودش دَرید و بیامو ویگید هانِست. یگ تیگ خاموش بَن که شربونو بوگود: موگن مِخوان جَعده بَگشن. اون علی‌کوپتِر که بیامبو واسِنه هَمینه بو. اون روز دَبی؟ رو کرد به نسیبه.

نسیبه بوگود: نه، من فقد اون سر و صداش ر بشنافتَم. وَچَه شیر مِدام اَ خونه بیرون نیامم. اَمبائی بشنافتَم پاریها بشوبَن سییر بَکُنن.

شربونو بوگود: پاریها؟ تمان مَردُن کلون پنداری وَحش بَبَّن. هرکی یگ‌وَری مِدوئی. وَچه‌های مکتب بَریتَن بیرون و تمان در و باغ ر وَرشوبَن.

من مین ایون نِستِه بَم که یگرا بشنافتَم یگ هیچی دیمِ هوا پَغ پَغ مونه و میا. موگم هَمچِه صدایی مِدا که اونچی جَگ جانور دَبو وحش بَبّو و نمدونست کدوم وَری بووریجِه. قلاغها اَ رو چنارستون پابَن و رِسبئیی بار اوردَن که بیا بین. پنداری روز قیامد بو. اونچی جوندار بو یا مِدوئی اینور اونور یا داد و هوار مِکرد. مَرگیجه‌ها بَشوبَن لا سَرداج‌ها و توکوم نَمخوردَن. مرغها پنداری سرجاشون خشگ‌شون بزیه. نفس نمزیَن. سگ بو که وَغ مِزی و مین در و باغ بالا پئین مِدویی. گووها اوسال بووسِندَن و بفتا مین باغ، اونچی پیوندی بو ر نفله کِردَن. خر میرزعلی بشوبو تول کوه اون بالا عر مِزی. وَچه‌های مکتب که بزیبن بیرون یگسر زیرکه مگشین و مدوئین. کوجه موشون معلوم نَبو.

من اوو دهون‌مِه غورد بدام سرم ر که بلندا کردم بدیَم یگ هیچی مین آسمون دَرِه که دیمِه سرش آهن مچرخه، کَجا کرد رو ده. بوکَم یا حرضت عباس خودت رحم کن. بدی چدو بَبُو. اینه دیه چی بو. نوگو اَ من بدتر هم دَبو، که اذون موکّن و دست به دآعا بَبَّن. اونه یم چرخ بَزی و بشو انور ده دیم کوه ویگید هانست. آدم بو که پُگسرش مِدوئیی. یکی اَ مین اون شمسا جیبش ر اِستَگ لب لبو پُرا کرده بو و اَ مین جمعید راه وامکرد و داد مزی: بشین کنار مِخوام شاهَگ مِه بینَم، جیب اونها استگ لب لبو مکرد. پِنداشت شاه کلون آمه. حُسنی یگ گِربستَه دَبِستِه بو و بَزی بو زیر باغالش، جلو شوبو و بوکه بو: میشین منم ببُرین تهرون. مِخوام بشم پیش پسرم. اِسَه اولاد‌ش کوجَه دَبو. اونهاییم که مین اون علی‌کوپتر نِسته بَن، جمعید ر که بدین یکسر مِدووِه و هرکی یگ هیچی ر دور سرش توکوم مِده، ترس ویگید شونه، سوارا بَن و بوریتَن.

اون موسوم هیشکی حالیش نبو که اینه واس‌چی کلون آمِه. هرکی یگ هیچی موگود. گب‌هایی مِزیَن که خر ر خنده مِنداخت. دا اینکه همین چند وَخت پیش معلوم بَکرد اونها ا بالا سییر بَکِردِن و خط و نشون بکشین دا بیان جَعدَه بَگشَن.

همین چَن وَخت پیش یک عده موعَنِس و استا کار وا سیخ و سه پایه و بند بساط ا سرکوهون بیکِه بَن، مین دورّه بین نیگا مِکِردَن و پیش میامَن. گاراژ مش‌طاهر همون دم دَمای کش هُمت چندتا وامپُرسَن مین در و باغ چومونین؟ اونها یم بوکه بَن مخیم جَعده بگشیم. گاراژیها هم واپُرسیِه بَن، ا مین باغ ما؟ خاب معلوم بو، اونهایم بووکِه بَن اوهو، خاب واس خودتون خوبه که جَعده بیا پا کارتون. گاراژیهایم بوکه بَن هم امسال که باغ چارتا دونه حاصل داره، شما مِخین بفتین مین اینه و همه ر ضئی روزگار کنین. اون وَخت دست به چو مونن و سه پایه و دورّبین اونها ر مِشگِنَن و خودشون ر متارونَن. موگن پاریها شونم یگ چندتایی چو بزیِیَن. اونهایم بوریتَن و واشتَن بشویَن. چدو بَبُو، امنیه و اینهایم بشوین اون گاراژیها ر بیگیرَن، من نمدونم. اِسَه الهان معلوم بَکِردِه وَختی نِبا جَعده ر ا مین باغ و نزدیک خونه‌ها بَگشیَن، اونهایم بوکن مایَم میشیم اَ پی لاد اونه ر مِگشیم. اسه موگن چن وَخت دیَه میان اَ اون بالا، دست بکار مِبان. چی پیشا خدا خودش عالِمِه.

شربونو بوگود: اَ من مِشنویی اون گاراژیها کار خوبی کِردَن اونها ر بتاروندَن. دا هم‌اینجِه‌ش هم خیلی زیونی بَبِه. ماشین که دا اون گاراژ مش طاهر میا، بَبِه بِلا جونِ کلون. دا هم‌اینجه‌ش هم خیلیها راه تهرون ر یاد گیتِن و ول کِردَن و واشتِن بَشویِن. مین ده دیه کسی نموندِه. اگه همین‌جور پیش بوشو دا چن وَخت دیَه کسی نَم‌مونه که در و باغ ر ضفط و رفط کنه. جوونهایی که واشتِن بَشویِن همه شون بَبِن میرزا قَشمشَم. سالی یکی دو را که سر و کله شون که پیدا مِبا مینی چی بَبِن. زلف شون ر روغن دِمالین و جِمِه شلوار نایلون تن‌شون کردن و وا کیون‌شون موگن دِمبالم نیا بو مِدی. اِسه اونچی بَمونِده کهنه بَبِه. همه مِخوان نو نوار بِبان. چدو؟ نمدونم ولا.

نسیبه نسته بو و چشمش به یگ گوشه بدوته بو و هیچی نومگود. معلوم نَبو به حرفای شربونو گوش مِشداشت یا نه…. ادامه دارد….

 

معنای چند لغت به گویش کیلانی:

 

  • تیرَگ: تگرگ
  • سرتُر: سر ریز
  • وَرف، وَفر: برف
  • وَرف‌اوو: برف آب
  • هَنتوو: این چنین
  • نوسوم: جایی که آفتابگیر نیست.
  • اوو بِداشتن: آبیاری کردن
  • تووستِه پا: پا برهنه
  • چَرخیسک: چرخ ریسک «پرنده‌ای کوچک به رنگ سفید و خاکستری که آواز آن نشانه بهار است «.
  • زیجه: نوعی گلابی کوچک با دمی بلند.
  • کینشِ چرخ مِندازه: کنایه از رقصیدن است.
  • اُسدا دربیش: زنده یاد استاد درویش پیرمردی، خیاط معروف کیلان.
  • قَدَک: کُت بلند سنتی و قدیمی ایرانیها
  • اُمهَل: آن وقت، آن موقع
  • دیم: صورت، چهره
  • آرداش: آش رشته
  • قوشتِلی: رشته آش
  • اَندل ر ویمگیرد هانما جا مَندل: به کنایه یعنی با کارهای بیهوده خودش را مشغول می کرد.
  • شوگیر بَزی بو: یعنی صبح زود بیدار شده بود.
  • قَزقون: دیگ آشپزی
  • لُقلَقی: روغن داغ کن. شبیه ماهیتابه کنونی.
  • بووسی: پاره شد. پاره شدن نخ و طناب را گویند.
  • سرداج یا سرداژ: سرشاخه های نازک درخت
  • زِهدی: نوعی گلابی بومی کیلان
  • سولَنگ: جیغ
  • پاپشو: بهم زدن، از هم پاشیدن
  • هَبُکَه زییَن: بالا پائین پریدن،
  • دَبی: بودی «دوم شخص گذشته از مصدر دَبَن»

               دَبَم – دَبی – دَبو

              دَبیم – دَبین – دَبَن

  • بووریجِه: فرار کند «سوم شخص، بووریتَن: فرار کردن»

 

Advertisements
%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: